Nie każdy ból brzucha w ciąży musi świadczyć, że dzieje się coś złego. Ale żadnego nie wolno lekceważyć. Każdy rodzaj bólu powinien być skonsultowany z lekarzem, bo nigdy nie wiadomo, co jest jego przyczyną.

Zwłaszcza kobiety, które są w ciąży po raz pierwszy bezustannie wsłuchują się w swój organizm. Nie wiedzą czy ból brzucha jest czymś normalnym, czy też zwiastuje poważniejsze kłopoty. – W pierwszym trymestrze ciąży aż 90 procent kobiet je odczuwa. W większości pacjentki zgłaszają ból podobny do tego, który występuje przy miesiączkowaniu – mówi Grażyna Komnata-Gajda, lekarz ginekolog i położnik Szpitala Położniczo-Ginekologicznego Ujastek w Krakowie.

W drugim i trzecim trymestrze ciąży kobiety też odczuwają bóle brzucha, ale są one bardziej zindywidualizowane. - W II trymestrze ciąży rzadko pacjentki skarżą się na pobolewanie brzucha, natomiast im bliżej rozwiązania, tym częściej się znów pojawia - opowiada lekarka.

Rozrastająca się macica

Przyczyną bólów brzucha na ogół jest prawidłowo rozrastająca się macica. – Na samym początku ciąży faktycznie pojawiają się bóle takie, jakie zapowiadają miesiączkę. Pacjentki skarżą się też na ból kłujący i uczucie jakby „rozrywania” w kroczu – opowiada Grażyna Komnata-Gajda. – Bóle te wynikają z przekrwienia spowodowanego działaniem podwyższonego poziomu hormonu - progesteronu – wyjaśnia lekarka. Dodatkowo rozrastająca się macica pociąga wiązadła maciczne. Boli wtedy raz z jednej, raz z drugiej strony w pachwinach, z różnym nasileniem, albo obustronnie. Czasem bóle mogą być bardzo mocne i jeśli pojawiają się silniej po stronie prawej, mogą zwiastować zapalenie wyrostka robaczkowego. Wtedy trzeba szybko zdiagnozować sytuację i skonsultować to z chirurgiem. - W pierwszym trymestrze ciąży bóle brzucha mogą też sygnalizować niebezpieczeństwo poronienia! Dlatego nie wolno lekceważyć nawet niezbyt dokuczliwych skurczów w dole brzucha. Jeśli są regularne, a do tego pojawia się plamienie, brudzenie, nie mówiąc już o krwawieniu, trzeba natychmiast zgłosić się do lekarza, a najlepiej do szpitala – zaleca lekarka. - Natomiast bóle kłujące, występujące w początkowym okresie ciąży zdiagnozowane przez ginekologa jako normalne, mogą pojawiać się nawet do połowy trwania ciąży – mówi ginekolog.

Maluch się rozpycha

W drugim trymestrze ciąży macica się rozciąga i rośnie wraz ze wzrostem dziecka, które się porusza, wierci i kopie. Te kopnięcia mogą być bolesne, ale są niegroźne.

Niektóre bóle w dole brzucha wynikają czasem z niedotlenienia mięśnia macicy spowodowanego wadą jej budowy. – Czasem kobiety mają macicę dwurożną (siodełkowatą) i wtedy ma ona problemy z powiększaniem się i może dojść do odklejenia się łożyska. Bóle brzucha mogą wystąpić, kiedy kobieta ma np. macicę podwójną tzw. duplex – wtedy też może dojść do przedwczesnego odklejenia się łożyska - opowiada ginekolog.

Bóle, objawiające się jako uczucie drętwienia w dole brzucha, są niebezpieczne. – Jeśli ból ustępuje, a potem kiedy wstaje się z krzesła kobieta ma uczucie, jakby „zabrakło jej skóry” czyli ma uczucie spinania, to objaw groźny, szczególnie kiedy odczuwa takie bóle po wypoczynku nocnym. Wtedy przecież macica powinna być porządnie ukrwiona, a ciężarna zrelaksowana. Kiedy brzuch twardnieje i występuje uczucie „braku skóry”, to znaczy, że coś jest nie w porządku. Z takim bólem kobieta powinna natychmiast zgłosić się do lekarza! – zaleca ginekolog.

Lekarka przestrzega przed lekceważeniem w drugim i trzecim trymestrze ciąży bólów brzucha związanych z bólem w krzyżach. – To objaw niebezpieczny, czasem ból krzyża i dołem brzucha może zwiastować stopniowe odklejanie się łożyska. Nie towarzyszy temu krwawienie, bo łożysko odkleja się stopniowo i krwawi do macicy. Krwawienie jest więc niewidoczne na zewnątrz. Nie chodzi o to, żeby bać się bólu w krzyżach, który jest powszechną dolegliwością w ciąży, ale trzeba na niego uważać i mówić o nim podczas wizyty u lekarza – przestrzega Grażyna Komnata-Gajda.

Bóle brzucha dołem, spinające wiążą się czasem z zaburzeniami elektrolitowymi, z powodu wypijania zbyt małej ilości płynów i braku w diecie potasu. – W takim przypadku, a szczególnie w lecie, trzeba pić więcej wody i zażywać np. Aspargin, aby uzupełnić niedobór potasu - mówi lekarka.